مطالعهای جدید درباره ارتباط ژنتیک و وزن که توسط محققان دانشگاه کمبریج انجام شده است، به بررسی یک سوال دیرینه پرداخته که بسیاری از افراد همواره آن را مطرح کردهاند: چرا برخی افراد میتوانند هر غذایی بخورند و هیچگاه وزن اضافه نکنند؟
این تحقیق که در تاریخ ۲۴ ژانویه در مجله Genetics Plus منتشر شد، دادههای ژنتیکی ۱٬۶۲۲ نفر از افراد لاغر، ۱٬۹۸۵ نفر از افراد با چاقی شدید، و ۱۰٬۴۳۳ نفر از افراد با وزن نرمال را مورد بررسی قرار داد. محققان با مقایسه این گروهها به نتایج جالبی دست یافتند و نشان دادند که افراد لاغر به طور ژنتیکی ویژگیهایی دارند که آنها را در حفظ وزن مناسب یاری میکند.
نتایج مطالعه
این مطالعه نشان داد که لاغری پایدار، مشابه چاقی شدید، یک ویژگی ژنتیکی قابل وراثت است. دکتر «ادی فتاخوف»، پزشک عمومی و نویسنده کتابهای معروفی چون “برنامه کلینیک دکترها-۳۰” و “دکتر لاغر”، اشاره کرد که بسیاری از مطالعات پیشین تنها به مقایسه ژنهای افراد چاق و افرادی با وزن نرمال پرداختهاند، در حالی که این مطالعه به بررسی ژنهای افراد لاغر پرداخته است.
دکتر فتاخوف بیان کرد که این تحقیق یکی از بزرگترین مطالعاتی است که ژنهای افراد لاغر را با گروه کنترل افراد با وزن نرمال و بیماران چاق شدید مقایسه کرده است. بر اساس نتایج این تحقیق، پژوهشگران موفق شدند یک امتیاز خطر ژنتیکی برای چاقی در آینده ایجاد کنند.
ویژگیهای افراد لاغر
افرادی که در این مطالعه برای لاغری خود بررسی شدند، باید شاخص جرم بدنی (BMI) کمتر از ۱۸ داشته باشند، در شرایط سلامتی خوبی باشند و هیچ بیماری یا اختلال تغذیهای نداشته باشند. برای تجزیه و تحلیل DNA، نمونههای بزاق از شرکتکنندگان جمعآوری شد و آنها نیز اطلاعاتی در مورد سلامت عمومی و سبک زندگی خود ارائه دادند.
دکتر «میر علی»، جراح عمومی و باریاتریک در بیمارستان منوریالکر در کالیفرنیا، به اهمیت این تحقیق اشاره کرد و افزود که بسیاری از تحقیقات پیشین به بررسی چاقی پرداختهاند، اما این مطالعه نگاه جدیدی به لاغری و ژنتیک آن دارد.
تاثیر ژنتیک در لاغری و چاقی
اگرچه ژنتیک در تعیین وزن بدن نقش مهمی ایفا میکند، پزشکان بر این نکته تأکید دارند که عواملی چون ورزش، تغذیه و عادات زندگی نیز تأثیر قابل توجهی بر وزن دارند. دکتر «میر علی» گفت که مردم نباید تصور کنند که تنها ژنتیک است که بر وزن تاثیر میگذارد، بلکه اقداماتی مانند ورزش، رژیم غذایی متعادل و رعایت عادات سالم میتواند در حفظ وزن مناسب مؤثر باشد.
راهکارهایی برای حفظ وزن با وجود ژنتیک
دکتر فتاخوف پیشنهاد میکند که افراد باید اقداماتی برای کنترل وزن خود انجام دهند، حتی اگر ژنتیک در این زمینه تأثیرگذار باشد. یکی از مهمترین اقدامات، انجام ورزش منظم است. ورزشهای سبک مانند پیادهروی یا کار در باغچه میتواند تأثیر زیادی بر سلامت داشته باشد.
وی همچنین توصیه میکند که مصرف مواد شیمیایی خاصی مثل فتالاتها (که ممکن است خطر چاقی را افزایش دهند) کاهش یابد و مصرف مایعات به میزان ۳.۲ لیتر برای مردان و ۲.۲ لیتر برای زنان افزایش یابد. افزون بر این، مصرف فیبر نیز میتواند به احساس سیری زودتر کمک کند و بر سلامت رودهها تأثیر مثبتی بگذارد که به نوبه خود بر وزن بدن اثر دارد.
حفظ سبک زندگی سالم
دکتر فتاخوف بر اهمیت اصلاحات سبک زندگی و رژیم غذایی تأکید دارد. او میگوید که کاهش وزن باید بهطور تدریجی و پایدار صورت گیرد و از تغییرات ناگهانی در وزن باید پرهیز کرد. او همچنین پیشنهاد میدهد که در صورت نیاز، از پزشکان متخصص کمک گرفته و یادداشتهای غذایی برای پیگیری روند مصرف مواد غذایی و کنترل وزن نگهداری شود.
تغییر سبک زندگی به جای رژیمهای کوتاهمدت
پزشکان بر این باورند که برای رسیدن به وزن سالم، افراد باید به دنبال تغییرات پایدار در سبک زندگی باشند و رژیمهای غذایی کوتاهمدت که به سرعت وزن را کاهش میدهند، نمیتوانند راهحلهای درازمدت و مؤثری باشند. دکتر فتاخوف از افراد میخواهد که از خود بپرسند آیا میتوانند رژیم غذایی را تا آخر عمر ادامه دهند و آیا این رژیم را به فرزند خود نیز توصیه میکنند.
امید برای افرادی که با چاقی دست و پنجه نرم میکنند
دکتر فتاخوف تأکید کرد که چاقی باید بهعنوان یک بیماری جدی شناخته شود و افرادی که با آن دست و پنجه نرم میکنند نباید احساس شرم کنند. او همچنین از داروهای جدید در دست آزمایش یاد کرد که میتواند در آینده برای افرادی که با چاقی دست و پنجه نرم میکنند مفید باشد.
در نهایت، دکتر فتاخوف اظهار داشت که برای حفظ وزن سالم، افراد باید بر آنچه که در بدنشان وارد میشود، کنترل داشته باشند و سبک زندگی سالم را در اولویت قرار دهند.
